۱۹ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۳:۳۵ - نوشته: 
هشتمین دوره عرضه خودروهای وارداتی در سامانه یکپارچه، مرداد امسال با حضور نامهایی آشنا برای بازار ایران آغاز شد. خودروهایی که برخی از آنها به واسطه سابقه برند، بیش از سایرین مورد توجه متقاضیان قرار گرفتند. در این میان، آذریوردسال با عرضه هوندا سیویک 2025 تلاش کرد از عطش بازار برای سدانهای خوشنام ژاپنی به نفع خود استفاده کند. خودرویی که به پشتوانه اعتبار برند هوندا و خاطره خوش حضور نسلهای قبلی آن در بازار ایران، با استقبال بالای متقاضیان مواجه شد.
در این مرحله از فروش، هوندا سیویک 2025 با قیمت علیالحساب 2 میلیارد و 580 میلیون تومان در مبادی ورودی عرضه شد. مطابق ضوابط سامانه یکپارچه، خریداران منتخب موظف بودند 50 درصد این مبلغ را بهعنوان پیشپرداخت به حساب شرکت واردکننده واریز کرده و منتظر اعلام قیمت قطعی از سوی سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان باشند تا شرکت دعوتنامه تکمیل وجه را ارسال کند. در کنار این مبلغ، هزینههایی نظیر مالیات بر ارزش افزوده، بیمه شخص ثالث، شمارهگذاری، اسقاط و حمل نیز طبق روال به قیمت نهایی افزوده میشود.
دو پرداخت سنگین و یک تصور منطقی از قیمت نهایی
بر همین اساس، شرکت آذریوردسال در مرحله نخست 1 میلیارد و 290 میلیون تومان (معادل 50 درصد قیمت علیالحساب) را از خریداران دریافت کرد. مدتی بعد و در نوبت دوم، 1 میلیارد و 870 میلیون تومان دیگر نیز از مشتریان مطالبه کرد؛ مجموع این پرداختیها به 3 میلیارد و 160 میلیون تومان رسید.
نکته کلیدی اینجاست که در پیامک ارسالشده به خریداران در آبان ماه، صراحتا اعلام شد قیمت قطعی هوندا سیویک در مبادی ورودی 3 میلیارد و 160 میلیون تومان است و مبلغ باقیمانده صرفا بابت «دیون دولتی» دریافت خواهد شد. همین پیامک، مبنای ذهنی و تصمیمگیری مالی خریداران قرار گرفت و بسیاری تصور کردند با پرداخت هزینههای جانبی متعارف، قیمت نهایی خودرو رقمی در حدود 3.7 تا 3.8 میلیارد تومان خواهد بود.
دعوتنامهای که همهچیز را تغییر داد
اما ماجرا زمانی وارد فاز بحرانی شد که آذریوردسال اخیرا در قالب دعوتنامه تکمیلی، مبلغ 1 میلیارد و 827 میلیون تومان دیگر از حوالهداران مطالبه کرد. با اضافه شدن این عدد، بهای تمامشده هوندا سیویک 2025 برای مشتریان به حدود 4 میلیارد و 988 میلیون تومان میرسد؛ افزایشی ناگهانی و سنگین که موجی از اعتراض را در میان خریداران به راه انداخت.
به گفته حوالهداران، پس از مکاتبات انجامشده میان آذریوردسال و سازمان حمایت، نهتنها قیمت قطعی در مبادی ورودی از 3.16 میلیارد تومان به حدود 3.8 میلیارد تومان افزایش یافته، بلکه دیون دولتی نیز باید بر اساس نرخ روز ارز نیمایی (حدود 135 هزار تومان) محاسبه و تسویه شود. دو عاملی که در کنار هم، اختلافی نزدیک به 1.2 میلیارد تومان میان انتظار اولیه مشتریان و مبلغ نهایی پرداختی ایجاد کردهاند.
محور اصلی اعتراض خریداران چیست؟
بررسی گفتوگوها و مکاتبات حوالهداران نشان میدهد اعتراض اصلی آنها نه صرفا به «گران شدن خودرو»، بلکه به تغییر مبنای محاسبه پس از اعلام قیمت قطعی بازمیگردد. خریداران میگویند وقتی در پیامک رسمی شرکت، قیمت قطعی مبادی ورودی اعلام شده، منطقی نیست که همان قیمت مجددا افزایش یابد یا دیون دولتی با نرخی محاسبه شود که در زمان ثبتنام و حتی پرداختهای بعدی وجود نداشته است.
از نگاه آنان، این رویه نهتنها شفاف نیست، بلکه با روح قوانین فروش در سامانه یکپارچه و اصل «قابلیت پیشبینی هزینهها برای مصرفکننده» در تضاد قرار دارد؛ موضوعی که انتظار میرود نهاد ناظر به آن ورود جدی داشته باشد.
تجربههای تلخ گذشته، نگرانیهای امروز
حساسیت این پرونده زمانی بیشتر میشود که آن را در کنار تجربه مشتریان هوندا HR-V و هوندا سیتی قرار دهیم؛ خودروهایی که در پروندههای قبلی آذریوردسال، با تاخیرهای طولانی در تحویل، پاسخگویی محدود و ابهامهای حقوقی در قراردادها همراه بودند. همین سابقه باعث شده بخشی از خریداران سیویک نگران باشند که افزایش قیمت فعلی، مقدمهای برای چالشهای بعدی در تحویل یا خدمات پس از فروش باشد.
البته آذریوردسال اعلام کرده در صورت تکمیل وجه، خودروها تا پایان هفته جاری یا نهایتا اوایل هفته آینده به مشتریان تحویل داده خواهد شد؛ وعدهای که تحقق یا عدم تحقق آن، نقش مهمی در قضاوت نهایی بازار نسبت به این شرکت خواهد داشت.
سود بالقوه بازار، توجیهی برای ابهام؟
در این میان، برخی تحلیلها به نکتهای متفاوت اشاره میکنند: حتی با قیمت نزدیک به 5 میلیارد تومان، انتظار میرود هوندا سیویک 2025 در بازار آزاد رقمی بین 6.5 تا 7 میلیارد تومان داشته باشد. به بیان دیگر، خریداران در صورت تحویل خودرو، از منظر اقتصادی متضرر نخواهند شد و حتی سود بالقوه 1.5 تا 2 میلیارد تومانی در انتظار آنهاست.
با این حال، بسیاری از حوالهداران تأکید میکنند که سود بازار آزاد نمیتواند توجیهی برای نقض شفافیت، تغییر قواعد در میانه راه یا افزایش ناگهانی هزینهها باشد. از نگاه آنان، اصل ماجرا نه سود یا زیان، بلکه «اعتماد» است؛ اعتمادی که در بازار پرریسک خودروهای وارداتی، سرمایه اصلی مصرفکننده محسوب میشود.
توپ در زمین چه نهادی است؟
اکنون نگاهها به دو سمت دوخته شده است:
- از یک سو آذریوردسال باید بهصورت شفاف توضیح دهد مبنای افزایش قیمت قطعی و نحوه محاسبه دیون دولتی دقیقا چه بوده و چرا این تغییرات پس از دریافت مبالغ قبلی اعمال شدهاند.
- از سوی دیگر، سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان نیز انتظار میرود نقش نظارتی خود را بهطور روشن ایفا کرده و مشخص کند آیا این رویه با قوانین موجود همخوانی دارد یا خیر.
پرونده هوندا سیویک 2025، صرفا یک اختلاف عددی میان خریدار و واردکننده نیست؛ بلکه آزمونی جدی برای شفافیت، پاسخگویی و کارآمدی سازوکار فروش خودروهای وارداتی در کشور است. آزمونی که نتیجه آن میتواند بر اعتماد عمومی به سامانه یکپارچه و سیاستهای تنظیم بازار، اثر ماندگاری بگذارد.
نظر شما چیست؟